- Serbia mori pjesë në samitin themelues të “Tetëshes së Karpateve”
Nga 18 deri më 20 shtator, në rajonin e Ivano-Frankivskut, në zonën e Prykarpattias në perëndim të Ukrainës, u mbajt Carpathian 8 Summit – samiti themelues i “Tetëshes së Karpateve” (C8) – një format rajonal që bashkon Ukrainën, Serbinë, Rumaninë, Poloninë, Sllovakinë, Çekinë dhe Austrinë, të cilit, sipas raportimeve, në faza të mëvonshme mund t’i bashkohet Hungaria. Qëllimi i nismës është forcimi i bashkëpunimit rajonal dhe krijimi i lidhjeve ndërmjet vendeve përmes projekteve të përbashkëta në infrastrukturë, energjetikë, tregti, logjistikë dhe investime.
Në hapjen e forumit morën pjesë Presidenti i Ukrainës Volodymyr Zelenskyy dhe Kryeministri i Ukrainës Serhii Koretskyi, presidentët e Rumanisë dhe Serbisë Nicușor Dan dhe Aleksandar Vučić, Kryeministri i Polonisë Donald Tusk dhe Presidentja e Këshillit Federal të Austrisë Christine Schwarz-Fuchs.
Në kuadër të samitit u mbajt Forumi Ekonomik i Karpateve, ku Serbia u përfaqësua me një ekspozitë të përbashkët të Agjencisë për Zhvillim të Serbisë (RAS), Dhomës së Tregtisë dhe Industrisë së Serbisë (CCIS) dhe Komitetit Organizativ të “EXPO 2027 Beograd”.
Një nga rezultatet kryesore të samitit ishte krijimi i Koalicionit të Investimeve të Karpateve – një platformë e re vullnetare për bashkëpunim praktik investimesh brenda makrorajonit të Karpateve dhe hapësirës më të gjerë ekonomike të Evropës Qendrore dhe Lindore. Krijimin e tij e shpallën institucionet për tërheqjen e investimeve nga Ukraina, Austria, Çekia, Polonia, Rumania, Serbia dhe Sllovakia, përfshirë Agjencinë për Zhvillim të Serbisë (RAS) dhe Dhomën e Tregtisë dhe Industrisë së Serbisë (CCIS).
Presidenti Vučić, i cili mori pjesë në samit, vuri theks të veçantë te mundësitë që i hapen Serbisë në kuadër të formatit të ri përmes projekteve të përbashkëta infrastrukturore, para së gjithash në transport dhe energjetikë, si dhe përmes mundësive për tërheqjen e investimeve dhe fondeve evropiane për nisma rajonale.
Vučić zhvilloi gjithashtu një takim dypalësh me Zelenskyyn, gjatë të cilit, ndër të tjera, u diskutuan çështje të integrimit evropian.
- Në Shqipëri arrestohet drejtoresha e shërbimit të inteligjencës
Drejtoresha e Shërbimit Informativ të Shtetit (SHISH), Vlora Hyseni, u arrestua më 22 shtator pas kthimit nga një udhëtim zyrtar jashtë vendit. Një ditë më parë, Prokuroria e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK) lëshoi urdhër-arrestin ndaj saj. Po atë ditë, Presidenti i Shqipërisë Bajram Begaj, me propozim të Kryeministrit Edi Rama, mori vendim për shkarkimin e Hysenit nga posti i drejtoreshës së SHISH-it. “Çdokush është i pafajshëm deri në gjykimin përfundimtar, po askush nuk është mbi ligjin në asnjë rast e për asnjë arsye”, shkroi Rama në rrjetin X.
Hyseni dyshohet për zbulimin e informacionit të klasifikuar ndaj personave të tretë në kuadër të një çështjeje korrupsioni që lidhet me Agjencinë Kombëtare të Shoqërisë së Informacionit (AKSHI).
Dyshimet ndaj Vlora Hysenit lidhen me marrëdhëniet e saj me Ergys Agasin – një biznesmen me ndikim, i cili ishte arrestuar më parë në çështjen AKSHI. Ai dyshohet, ndër të tjera, se ka qenë figurë kyçe e një rrjeti të përfshirë në shkelje gjatë zhvillimit të tenderëve publikë të agjencisë. Sipas versionit të hetimit, Hyseni i ka përcjellë Agasit informacion konfidencial zyrtar.
Kjo situatë u bë një tjetër goditje për qeverinë Rama. Më herët, në shkurt 2026, kryeministri ishte detyruar tashmë të ndahej nga zëvendësja e tij Belinda Balluku, ndaj së cilës SPAK po zhvillonte hetime për dyshime për abuzime gjatë lidhjes së kontratave publike.
- Maqedonia e Veriut deklaron gatishmëri për të zhbllokuar integrimin evropian
Maqedonia e Veriut do të vazhdojë rrugën drejt Bashkimit Evropian, duke kërkuar një dalje nga ngërçi aktual. Këtë e deklaroi Kryeministri i Maqedonisë së Veriut Hristijan Mickoski gjatë Concordia Summit në Nju Jork, që u zhvillua në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së.
“Ne jemi të gatshëm të ecim përpara dhe të gjejmë një rrugëdalje nga kjo situatë”, theksoi ai.
Sipas Mickoskit, zhgënjimi mes qytetarëve të Maqedonisë së Veriut është i madh, pasi vendi në të kaluarën ka bërë shumë lëshime. Për brezin e tij, siç tha ai, negociatat me BE-në shiheshin si një mënyrë për të ndryshuar institucionet, jo identitetin, por “fatkeqësisht, ka disa shtete anëtare që përpiqen të zgjidhin çështje dypalëshe dhe të ndryshojnë identitetin maqedonas”. “Ne ndryshuam flamurin tonë, ndryshuam disa herë Kushtetutën dhe madje ndryshuam emrin tonë kushtetues, dhe e gjithë kjo duket si një histori pa fund. Megjithatë, ne besojmë në vlerat evropiane dhe do të vazhdojmë në këtë rrugë që më në fund të gjejmë një dalje nga ngërçi ku ndodhemi tani”, theksoi kryeministri.
Siç dihet, zhbllokimi i negociatave të anëtarësimit aktualisht varet nga ndryshimet kushtetuese për përfshirjen e bullgarëve në preambulën e Kushtetutës së Maqedonisë së Veriut. Shkupi kundërshton lëshime të reja ndaj anëtarëve të veçantë të BE-së pa garanci shtesë nga Bashkimi Evropian.
- Në Moskë u diskutua e ardhmja e Republikës Srpska
Përfaqësues të Republikës Srpska (Bosnjë dhe Hercegovinë) morën pjesë në tryezën e rrumbullakët “E ardhmja e Republikës Srpska: perspektivat e bashkëpunimit”, kushtuar mundësive për përmirësimin e bashkëpunimit ndërmjet Republikës Srpska dhe Federatës Ruse, e cila u mbajt më 22 shtator në Moskë dhe u organizua nga Qendra për Bashkëpunim Ndërkombëtar “Dialogu Ruso-Ballkanik” dhe Qendra Ruso-Ballkanike për Bashkëpunim Biznesi dhe Kulturë.
Tryeza e rrumbullakët mblodhi më shumë se 30 përfaqësues të sektorit të arsimit, trupit diplomatik, dhomës së tregtisë dhe industrisë, komunitetit të biznesit, organizatave publike dhe mediave, ndërsa organizatorët e cilësuan forcimin e bashkëpunimit ekonomik, shoqëror dhe humanitar ndërmjet Republikës Srpska dhe Federatës Ruse si një nga qëllimet kryesore të takimit.
Pavel Bushuev, drejtues i Departamentit të Studimeve Ballkanike në Institutin e Vendeve të KSHP-së, i cili mori pjesë në diskutim, konstatoi se në realitetet aktuale gjeopolitike pikërisht bashkëpunimi me Republikën Srpska i hap Rusisë një dritare mundësish për zgjerimin e pranisë së saj ekonomike, kulturore dhe humanitare në Ballkan.
Republika Srpska u përfaqësua në veprimtari nga Ministri i Zhvillimit Shkencor dhe Teknologjik dhe Arsimit të Lartë i RS-së Draga Mastilović, drejtuesi i Departamentit për Integrim Evropian në Ministrinë e Energjisë të RS-së Milovan Peulić dhe Kryetari i Shoqatës së Gazetarëve të Republikës Srpska Danijel Simić.
Ministri Mastilović në fjalën e tij theksoi se ekziston potencial për përmirësimin e mëtejshëm të bashkëpunimit ndërmjet universiteteve dhe institucioneve shkencore, veçanërisht përmes projekteve të përbashkëta kërkimore, shkëmbimit të stafit mësimor dhe shkencor, bashkëpunimit në fushën e arsimit të lartë, si dhe vendosjes së kontakteve ndërmjet studentëve dhe studiuesve të rinj të RS-së dhe Federatës Ruse, përfshirë shkëmbimet studentore.
Përfaqësuesi i Ministrisë së Energjisë të RS-së Milovan Peulić paraqiti një raport mbi pozitën unike të Republikës Srpska, e cila i mundëson RS-së të zhvillojë bashkëpunim në sektorin e energjisë me vendet evropiane, duke ruajtur njëkohësisht një nivel të lartë bashkëpunimi me Rusinë. Ai vuri në dukje se, përveç furnizimit të qëndrueshëm me gaz dhe funksionimit të kapaciteteve të përpunimit të naftës, në kontekstin e ri gjeopolitik është e nevojshme të kërkohen forma të reja, moderne dhe pragmatike bashkëpunimi me Rusinë.
